Botulinum Toksin Enjeksiyonları
WhatsApp

Botulinum toksin nedir? Nasıl etki eder?

Botulinum toksini, Clostridium botulinum adı verilen bakteriden elde edilen bir besin toksinidir. Uygulanan bölgedeki sinir uçlarından salgılanan asetilkolin adında bir maddenin salınımını önleyerek kaslarda geçici gevşemeye neden olur. Bu özellliği ile lokal (bölgesel) olarak spastik kaslara uygulanarak belli süreler içinde kısmi felce sebep olan düşük dozajlı toksindir.

Botulinum toksin hangi hastalıklarda kullanılır?

Botulinum toksin, piyasada bilinen iki ticari isimle, bir çok tıbbi neden için kullanılmasına karşın, fizik tedavi ve rehabilitasyon alanında daha çok,  serebral palsi, inme, multiple skreloz, travmatik beyin hasarı ve omurilik yaralanmalarından sonra gördüğümüz spastisite yani kas kasılmalarının tedavisinde kullanılan bir tedavi yöntemidir.

Botulinum toksin her hastada faydalı mıdır?

Uzun süreli kontraktür ve deformite varlığında etkinliği azdır. Yeterli selektif motor kontrolü olan hastalarda en iyi sonuçlar alınmaktadır. Pratikte eğer dörtten fazla büyük kas grubu tutulmuş ise iyi bir değerlendirme yapılmalıdır. Bu durumlarda oral tedavi, intratekal baklofen uygulaması, alt ekstremite için cerrahi seçenekler daha uygun bir seçenek olarak düşünülmelidir

Etkisi ne kadar sürer? Etkinliğini artırmak için nler yapılmalıdır?

Uygulandığı bölgede spastik kasların tonusunu (kasın kasılma kapasitesini) 3.-7. günden başlayarak, 3-6 ay süresince azaltarak o bölgenin gevşemesini sağlamak amaçlı kullanılır. Dolayısıyla botulinum toksinle birlikte çok daha yoğun bir rehabilitasyon programına geçilmeli, eş zamanlı olarak hastanın kaslarının gevşemesi ve boyunun normale dönüşü için normalden daha büyük bir efor sarfedilmelidir. Kasların boyları normale döndüğü ya da kas boyları uzadığı zaman ise, hastalar aynı şeklide daha yoğun ortez (AFO’lar-splintler vs) kullanmalıdırlar ve uzunca bir süre bu cihazların kullanımını kesinlikle terk etmemelidirler. Seri alçılama da botulinum toksin uygulamaları sonrası tercih edilen yöntemlerden biridir.

​Maksimum cevap ve uzun vadeli etki için erken tedavi tercih edilmelidir, bu sayede kontraktürlerin azalması ve cerrahinin geciktirilmesi gibi kazançlar elde edilebilmektedir. İleri yaşlardaki çocuklarda fikse kontraktürler nedeni ile etkisi daha az olmakla birlikte kısa vadeli iyileşme elde edilmektedir.

Yan etkileri nelerdir?

Genelde dikkatli kullanım sonrası yan etkiler az ve hafif olarak bildirilmektedir. Yüksek dozlara çıkılırsa sistemik toksisite görülebilir. Uygun dozlarda ise enjeksiyon yerinde reaksiyonlar dışında, kuvvetsizlik, ağrı, ateş zaman zaman görülebilir.