Kalça Protez Rehabilitasyonu
WhatsApp

Total Kalça Protezi ve Rehabilitasyonu:

Kalça eklemi belirli nedenlerden dolayı hasar görmüş olan hastalarda, hasarlı eklemin yapay bir eklemle değiştirilmesini içeren bir ameliyattır.Kalça protezi, ilaç tedavisine ve FTR’ye cevap vermeyen ağrıları giderir, stabilite sağlar ( kalça kırık ve çıkıklarından sonra) ve eklem hareket açıklığını artırarak güvenli hareket elde edilir.

Total kalça protezine ne zaman ihtiyaç duyulur?

  • Osteoartrite ( kireçlenme ) bağlı ileri derecede dejeneratif değişiklikler varsa
  • Eklemi ankiloze eden romatoid artrit veya Ankilozan spondilit hastalarında
  • Femur başı aseptik nekrozu(en çok çocuklarda görülür) olanlarda ( kortizon kullanımına, kırıklara bağlı )
  • Konjenital kalça çıkıkları(ileri dönemde ise) ında
  • Kemik tümörlerinde
  • Septik artrit(geç dönemde, sepsisin iyice kontrol altına alındığı, sadece dejenerasyonun kaldığı durumlarda) geçirmiş hastalarda
  • Tüberkiloz artritinden sonra total kalça protezine ihtiyaç duyulabilir.

Total kalça protezinin preoperatif rehabilitasyonu:

Operasyon sonu başarının artırılması için ;

  • Karın ve sırt kaslarına kuvvetlendirme egzersizleri
  • Kalça fleksörlerine germe
  • Kalça ve diz ekstansörlerine kuvvetlendirme egzersizleri
  • Maksimum ağrısız hareket sınırının kazandırılması
  • Post- operatif yürüme programının öğretilmesi
  • Akciğer komplikasyonlarını önlemek ve sekresyonun atılmasını sağlamak için solunum egzersizleri ve öksürme yönteminin öğretilmesi( hasta anestezi aldığı zaman mukosiliar transport yavaşlar, salgı birikir yani sekresyon oluşur)
  • Proteze ağırlık vermemek için gluteus mediusun kuvvetlendirilmesi gereklidir.

Ayrıca; Kalça dislokasyonu önleyici pozisyonların öğretilmesi, transfer ve ambulasyon aktivitelerinin öğretilmesi, postoperatif birinci günün egzersizlerinin öğretilmesi  de büyük önem taşır.

Kalça Protez Rehabilitasyonu

Total Kalça Protezi Postoperatif rehabilitasyonu:

  • ve 2. gün özellikle tekerlekli sandalye ile mobilizasyonu çok önemlidir. Çimentolu teknik uygulanan hastalarda 6 hafta boyunca koltuk değneğiyle 4-6 ay arası ise baston ile tam ağırlık verilebilir. Çimentosuz tekniklerde 6-8 hafta parmak ucu yürüme, 8-12 hafta kısmi ağırlık vererek yürüme, 12. haftadan sonra tam ağırlık vererek yürüme çalışılabilir.

1.Hafta:

  • Pozisyonlama, derin ven trombozunu önleme ve pulmoner fonksiyonları geliştirme sağlandıktan sonra;
  • Kalça eklemine aktif veya aktif yardımlı fleksiyon ekstansiyon egzersizleri,
  • Kalça ve diz kaslarına izometrik egzersizler,
  • Yüksek bir sandalyede oturma ,
  • Walkerla yürüme,
  • Karın sırt ve ekstremiteleri güçlendirme egz.sizleri yapılmalıdır.

2.Hafta:

  • Kalçada eklem hareketliliğini ve kas kuvvetini artıran egzersizler
  • Walker ile bağımsız olarak ambulasyon başarıldığında koltuk değneği ile mobilizasyon
  • Merdiven aktiviteleri
  • GYA sırasında dikkat edilmesi gereken durumların öğretilmesi önemlidir.

Total kalça protezi olan hastalar için önemli noktalar:

Yatarken;

  • Operasyon yapılan kalça üzerine yan yatmayın
  • Bacaklarınızı bitiştirmeyin, çaprazlamayın
  • Bacaklarınız arasında yastık bulundurun
  • Günde en az 30 dk sırt üstü dümdüz yatın
  • Protezli bacak altına yastık koymayın

Otururken;

  • Alçak sandalyede ve koltukta oturmayın
  • Otururken diz seviyesi kalçadan aşağıda olmasın
  • Tuvalet yükselticisi kullanın
  • Otururken öne doğru eğilmeyin
  • Bacak bacak üzerine atmayın

Ayakta;

  • Yerden birşey almak için eğilmeyin
  • Eğildinizde eliniz diz seviyesini geçmesin
  • Ayağınızı içe çevirmeyin
  • Pantolon, çorap, ayakkabı giyerken 80 dereceden fazla eğilmeyin ve uzun saplı giyinme yardımcıları kullanın
  • Merdiven çıkarken SAĞLAM BACAK-OPERE BACAK-KOLTUK DEĞNEKLERİ sıralamasını izleyin. Merdiven inerken de tam tersi geçerli olduğunu unutmayın.

Önerilebilecek sporlar: Yüzme, bisiklet, golf, dans, su içi aerobik hareketler

Önerilmeyen sporlar: Koşma, jogging, Sabit ayak üzerinde dönme ve ani hareket gerektiren sporlar, temas sporları, ağır işler.

Total kalça protezinde komplikasyonlar:

Total kalça artroplastileri açık operasyonlar olduğu için birçok komplikasyonla karşılaşılabilir.Ancak bunlardan en önemlileri  tromboembolidir.

Bunun önlenebilmesi için:

  • İlaç profilaksisi(aspirin, warfarin, heparin)
  • Bacağın yukarda tutulması
  • Kompresyon bandajları ve elastik çoraplar
  • Alt ekstremite egzersizleri
  • Derin solunum egzersizleri(karın boşluğunda negatif basınç oluşturarak alt ekstremitelerdeki kanı yukarı çeker)
  • Aktif ayak bileği hareketleri yapılmalıdır.